Hila Sedighi, de proteststem van de Iraanse vrouw

Posted on 27 maart 2011

2


Mijn column van deze week ligt bij de Volkskrant ter publicatie. Mocht het onderwerp niet uit de actualiteit raken ziet u hem een dezer dagen verschijnen.

Daarin maak ik bezwaar tegen de plannen van mevrouw Hennis om het hoofddoekverbod in te voeren voor vrouwen die een overheidsfunctie willen bekleden.

Over hoofddoeken gesproken. In Iran hebben we een jonge dichteres met prachtige protestgedichten tegen het regime van ayatollahs. Een dappere vrouw die regelmatig gearresteerd en weer vrijgelaten wordt. Van de week las ik dat ze weer in handen van de autoriteiten is. Op haar hoofd is met geweld een hoofddoek gezet, maar dat heeft niet geleid tot de bevriezing van haar hersenen, zoals vaak verondersteld wordt. Zij heeft een duidelijke proteststem die ze keer op keer in het hart van de dictator, via haar gedichten ter ore brengt.

Helaas heb ik slechts één gedicht, ‘studiegenoot’, van haar met Engelse ondertiteling kunnen vinden, de rest is niet vertaald. De ondertiteling is erg summier en doet, tot mijn spijt, niet helemaal recht aan de kracht van haar taal. Maar het is beter dan niets. Het is een gedicht over studenten die tijdens en na de groene beweging van 2009 in Iran door het islamitische regime vermoord zijn. Met tranen in mijn ogen heb ik naar haar gedicht geluisterd. Daar wilde ik u deelgenoot van maken. Als u straks mijn column leest, kunt u dit gedicht ter illustratie van mijn betoog opnieuw raadplegen. Volg deze link: http://www.youtube.com/watch?v=DWAM7C3Q8vk

Daarnaast heb ik zelf één van haar gedichten, ‘mijn zwarte hoofddoek’ vertaald. In dit gedicht vertolkt ze de stem van de Iraanse vrouwen die door de islamitische regering gedwongen worden een hoofddoek te dragen. Ik moet toegeven dat haar prachtige gedichten eigenlijk niet vertaald kunnen worden. De schoonheid zit ook in de melodie en de ritme, en die kun je nooit weergeven in een vertaling.

De vertaling kunt u hieronder lezen en het beeld kunt u op Youtube zien: http://www.youtube.com/watch?v=NiEzhLemulU&feature=related

‘De angst zit op mijn hart, het verdriet zit in mijn blik!
Míjn aandeel in de vrouwelijkheid, míjn zwarte hoofddoek!
Mijn geheimen zijn verborgen achter mijn Hidjab.
Ik ben ondergedompeld in zonden. Kom, bedek weer mijn gezicht!
Míjn zwarte hoofddoek, míjn aandeel in de sterren!
Je zit rondom Saturnus, waar het vuur passeert.
Wanneer de pijl van de hitsige blikken vrije loop krijgt, worden jij en ik gevangen genomen, voortdurend met die knopen in de weer.
Míjn zwarte hoofddoek, slaap op mijn schouder!
Mijn rug is gebogen. Kom, ik heb geen steun!
De witte afdruk van de treurnissen is doorgedrongen in mijn haren, wees de zwarte poeder, weef mijn eer!
Míjn oosterse kuisheid, de sleutel op mijn lippen!
Op mijn gelaat liggen de schaduwen van de nacht.
Míjn aandeel in de vrouwelijkheid, míjn zwarte hoofddoek, wikkel je rondom mijn hals, druk dicht de weg van mijn zucht.
De angst zit op mijn hart, het verdriet zit in mijn blik!
Sla nog eens op mijn hoofd, mijn zwarte hoofddoek!’